O‘ZBEK VA INGLIZ XALQ ERTAKLARIDA QAHRAMON OBRAZI VA MILLIY-MADANIY QADRIYATLARNING IFODALANISHI

O‘ZBEK VA INGLIZ XALQ ERTAKLARIDA QAHRAMON OBRAZI VA MILLIY-MADANIY QADRIYATLARNING IFODALANISHI

Authors

  • Nishanova Visola University of Business and Science 2-kurs Magistranti

Keywords:

qahramon obrazi, xalq ertagi, milliy qadriyat, lingvomadaniyat, o‘zbek folklori, ingliz folklori, qiyosiy tahlil, obrazlar tizimi.

Abstract

Ushbu maqolada o‘zbek va ingliz xalq ertaklarida qahramon obrazining shakllanishi, uning funksional vazifalari hamda milliy-madaniy qadriyatlarni ifodalash xususiyatlari qiyosiy o‘rganiladi. Tadqiqotning maqsadi ikki folklor an’anasida “ideal qahramon” konsepsiyasining o‘xshash va farqli jihatlarini aniqlashdan iborat. Tadqiqot materiali sifatida “Zumrad va Qimmat”, “Boy-bola”, “Ur to‘qmoq”, “Cinderella”, “Jack and the Beanstalk” va boshqa xalq ertaklari olindi. Qiyosiy, lingvomadaniy, strukturaviy-semiotik va interpretativ metodlardan foydalanildi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, o‘zbek ertaklarida ideal qahramon ko‘pincha kamtarinlik, mehnatsevarlik, sabr, oilaga sadoqat, kattalarga hurmat va adolat bilan tavsiflanadi. Ingliz ertaklarida esa qahramonning mustaqil qaror qabul qilishi, topqirligi, tavakkalchiligi, jasorati va shaxsiy tashabbusi ko‘proq namoyon bo‘ladi. Shu bilan birga, ikki an’anada ham yaxshilik va yomonlikning qarama-qarshiligi, zaif qahramonning kuchli raqib ustidan g‘alabasi va adolatning tiklanishi umumiy konseptual asosni tashkil qiladi. Tadqiqot xalq ertaklarining milliy xarakter va kollektiv xotirani shakllantirishdagi muhim rolini ko‘rsatadi.

References

Adullayeva, K. N. (2022). Comparative typological analysis of poetics of Uzbek and English fairy tales. Zien Journal of Social Sciences and Humanities, 11, 23–24. Zien Journals

Javlieva, S. (2025). Stylistic and linguaculturological features of children’s literature: A comparative analysis of Uzbek and English folklore. Zamonaviy Dunyoda Innovatsion Tadqiqotlar. Innovative Academy

Propp, V. (1968). Morphology of the folktale (L. Scott, Trans.; L. A. Wagner, Ed., 2nd ed.). University of Texas Press. University of Texas Press

Soatov, I., & O‘rolova, S. (2025). Contrastive analysis of linguocultural features in Uzbek and English folk tales. Tadqiqotlar, 62(2), 5–11. InLibrary

Thompson, S. (1955–1958). Motif-index of folk-literature: A classification of narrative elements in folktales, ballads, myths, fables, mediaeval romances, exempla, fabliaux, jest-books, and local legends (Rev. & enl. ed., Vols. 1–6). Indiana University Press.

Uther, H.-J. (2004). The types of international folktales: A classification and bibliography based on the system of Antti Aarne and Stith Thompson (Vols. 1–3). Suomalainen Tiedeakatemia.

Downloads

Published

2026-09-11
Loading...